RE cafe-5-03

เมล็ดพันธุ์ข้าว ผลิตอย่างไรให้ได้มาตรฐาน

Highlight

  • เมล็ดพันธุ์ข้าวไทยที่จำหน่ายอยู่ในท้องตลาดกว่า 90 % ไม่ได้รับการรับรองมาตรฐานอย่างเป็นทางการ
  • งานวิจัยมุ่งพัฒนาระบบการรับรองกระบวนการผลิตเน้นที่การรับรองมาตรฐานตั้งแต่แปลงปลูกเมล็ดพันธุ์ข้าว
  • การขับเคลื่อนระบบรับรองมาตรฐานแปลงปลูกเมล็ดพันธ์ข้าวควรอยู่บนฐานของความร่วมมือระหว่างสมาคมผู้รวบรวมและจำหน่ายพันธุ์ข้าวกับกรมการข้าว

ข้าวถือเป็นพืชเศรษฐกิจหลักของประเทศไทย ที่สามารถสร้างรายได้อย่างมหาศาลให้แก่ประเทศไทยผ่านการส่งออกข้าวไปขายยังประเทศต่าง ๆ ทั่วโลก การรักษาคุณภาพของข้าวให้ได้มาตรฐานระดับโลกจึงเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งที่ชาวนาและผู้ส่งออกข้าวต้องใส่ใจ

การผลิตเมล็ดพันธุ์ที่ได้มาตรฐานเป็นอีกปัจจัยสำคัญในการคงคุณภาพของข้าวไทยไว้ แต่ในปัจจุบันพบว่าเมล็ดพันธุ์ข้าวที่จำหน่ายอยู่ในท้องตลาดกว่าร้อยละ 90 ยังไม่มีการรับรองมาตรฐานอย่างเป็นทางการ เพราะฉะนั้นจึงจำเป็นต้องมุ่งพัฒนารูปแบบที่เหมาะสมของการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวเชิงพาณิชย์ให้ได้มาตรฐานไม่ต่ำกว่ามาตรฐานเมล็ดพันธุ์ข้าวคัดพันธุ์จำหน่ายของกรมการข้าว โดยพัฒนาระบบการรับรองกระบวนการการผลิตเน้นที่การรับรองมาตรฐานตั้งแต่แปลงปลูกพันธุ์ข้าวซึ่งเป็นต้นทางของการปลูกเลย

โดยการพัฒนาระบบรับรองนี้เป็นการทำงานร่วมกันของกลุ่มบุคคล 3 ฝ่าย คือ ร้านค้า (ฝ่ายการตลาด) กลุ่มเกษตรกร (ฝ่ายผลิต) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ (ฝ่ายวิชาการ) หรือเรียกรวมว่าพันธมิตรธุรกิจ จากการทดลองพบว่าตัวแปรสำคัญที่กำหนดระดับประสิทธิภาพของการตรวจประเมินแปลงปลูกเมล็ดพันธุ์ข้าวเชิงพาณิชย์คือ

  • การรับรองมาตรฐานกระบวนการผลิต ต้องทำควบคู่ไปกับการรับรองมาตรฐานผลผลิต และการรับรองมาตรฐานแปลงต้องเป็นส่วนหนึ่งของระบบรับรองมาตรฐานกระบวนการผลิต
  • การเพิ่มจำนวนคนตรวจแปลงที่มีศักยภาพเท่าเทียมกับเจ้าหน้ามี่ของกรมการข้าว
  • แบบตรวจประเมินแปลงต้องสามารถบอกได้ว่าแปลงผ่านมาตรฐานต้นข้าวพันธุ์ปน ข้าวเมล็ดแดง และวัชพืชร้ายแรงหรือยัง
  • จำนวนและการกำหนดจุดสุ่มตรวจที่เป็นตัวแทนที่ดีของสภาพการเพาะปลูกของต้นข้าวในแปลง

และเพื่อให้การรับรองมาตรฐานพันธุ์ข้าวสู่การปฏิบัติเชิงพาณิชย์เป็นรูปธรรม ควรมีการขับเคลื่อนระบบรับรองมาตรฐานแปลงปลูกเมล็ดพันธ์ข้าวควรอยู่บนฐานของความร่วมมือระหว่างสมาคมผู้รวบรวมและจำหน่ายพันธุ์ข้าวกับกรมการข้าว รวมไปถึงเรื่องการผลิตเมล็ดพันธุ์ชั้นพันธุ์หลักของเอกชนหรือการพัฒนาพันธุ์ข้าวในอนาคตด้วย

อ้างอิงข้อมูลจาก

“โครงการศึกษาการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวให้ได้มาตรฐาน ภายใต้พันธมิตรธุรกิจ”

หัวหน้าโครงการ : มาฆะสิริ เชาวกุล
สนับสนุนโดย : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)

งานวิจัยด้านการผลิตข้าวที่น่าสนใจ

  • “โครงการวิจัยและพัฒนาพื้นที่เพื่อส่งเสริมศักยภาพการผลิตข้าวที่มีคุณลักษณะ เฉพาะและสร้างความมั่นคงทางอาหารในจังหวัดนครราชสีมาตามยุทธศาสตร์ครัวโคราชสู่ครัวโลก”

หัวหน้าโครงการ : วิเชียร ฝอยพิกุล

สนับสนุนโดย : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)

00:00
00:00
Empty Playlist