Cover_nologo (3)

สิ่งประดิษฐ์ทำง่ายช่วยผู้ป่วยสูงวัย

ความไม่เคยชินหลายๆอย่างอาจนำไปสู่ความไม่ปลอดภัยหรืออันตรายได้…เช่นเดียวกับเหตุการณ์ที่มักเกิดขึ้นเป็นประจำของผู้ป่วยสูงวัยที่ต้องมีการติดอุปกรณ์ในการรักษาพยาบาล เช่น สายน้ำเกลือ สายยางให้อาหาร หรือสายสวนปัสสาวะ ซึ่งเป็นอุปกรณ์ที่ทำให้เกิดความรำคาญอย่างมากในผู้ป่วยสูงอายุ จนทำให้พยายามดึงออกในหลายครั้งและนำไปสู่การรักษาที่ใช้เวลามากกว่าปกติ…แล้วควรทำอย่างไรถึงจะแก้ปัญหานี้ได้ ในงานวิจัยนี้มีคำตอบ

ปัญหาที่แก้ไม่ตกของการพยาบาลผู้ป่วยสูงอายุ

จากการเป็นสังคมผู้สูงอายุไม่ว่าระดับใดก็ตาม สิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ คือ วัยสูงอายุ เป็นวัยที่มีการ เสื่อมสภาพด้านร่างกายทุกระบบ ทำให้ผู้สูงอายุมักมีความเจ็บป่วยหลายโรคทั้งโรคประจำตัวซึ่งอาจมีมากกว่า 1 โรคแทรกซ้อน ทำให้ผู้สูงอายุจำเป็นต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลบ่อย ต้องใช้วัสดุอุปกรณ์ทางการแพทย์มากมาย ซึ่งนำไปสู่ขยะทางการแพทย์ที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง การเจ็บป่วยและการเสื่อมสภาพของผู้สูงอายุ ส่งผลให้ผู้สูงอายุเกิดภาวะซึม สับสน และสมองเสื่อมได้ พฤติกรรมการแสดงออกที่สำคัญ เช่น กระวนกระวาย ทำให้ผู้สูงอายุซึ่งเจ็บป่วย ไม่ให้ความร่วมมือในการรักษาพยาบาล ในขณะที่สภาพความเจ็บป่วยทำให้ผู้สูงอายุจำเป็นต้องได้รับการรักษาพยาบาล โดยเฉพาะการสอดใส่อุปกรณ์ทางการแพทย์ที่สำคัญ เช่น การให้ออกซิเจน การใส่สายยางให้อาหาร การคาสายสวนปัสสาวะ แต่ในสภาพความเป็นจริง พบว่าผู้สูงอายุไม่ได้รับการรักษาพยาบาลตามแผนการรักษา ส่งผลให้การรักษาพยาบาลไม่มีประสิทธิภาพและผู้สูงอายุจะมีการเจ็บป่วยยาวนานขึ้น

จากปัญหาดังกล่าวทำให้คณะผู้วิจัยประกอบด้วยพยาบาลวิชาชีพและนักออกแบบร่วมกันวิเคราะห์และมีความคิดเห็นว่า การแก้ปัญหาด้วยการผูกมือผู้ป่วยด้วยอุปกรณ์เดิมไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้อย่างแท้จริง จึงมีความสนใจในการพัฒนานวัตกรรมเพื่อออกแบบอุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุ โดยการพัฒนาอุปกรณ์นี้ยังช่วยให้ผู้ป่วยสามารถออกกำลังกล้ามเนื้อมือและนิ้วได้ด้วย ซึ่งนวัตกรรมนี้จะนำแนวคิดการเบี่ยงเบนความสนใจมาใช้ในการพัฒนานวัตกรรมอุปกรณ์ป้องกันการดึงของผู้สูงอายุ โดยออกแบบให้อุปกรณ์นี้ทำหน้าที่ในการกระตุ้นประสาทสัมผัส โดยออกแบบให้อุปกรณ์ชิ้นนี้สัมผัสกับฝ่ามือและ/หรือปลายนิ้วมือของผู้สูงอายุเพราะผิวหนังบริเวณฝ่ามือและปลายนิ้วมือจะเป็นผิวหนังส่วนที่ผู้สูงอายุสามารถรับรู้ความรู้สึกได้เร็ว และผู้สูงอายุซึ่งเป็นผู้ที่มีการสูญเสียความจดจ่อ จะเกิดภาวะที่ถูกเบี่ยงเบนความสนใจได้ง่าย* ส่วนวัสดุสำหรับทำอุปกรณ์ที่เพื่อเบี่ยงเบนความสนใจจะเป็นยาง EKO RUBBER Grade LX ซึ่งเป็นยาง Recycle ที่มาจากเศษยางที่ถูกทิ้งทั้งที่ยังไม่ได้ใช้ ซึ่งเป็นเศษยางที่สะอาดปราศจากสิ่งปนเปื้อนและผ่านกระบวนการกำจัดสารเคมีและโปรตีนยางที่เป็นสาเหตุของอาการแพ้เมื่อสัมผัส จึงถือเป็นยางที่เหมาะสำหรับผลิตเครื่องมือแพทย์ที่ไม่ได้รุกล้ำเข้าไปในร่างกาย

*อ้างอิงจาก นันทศักดิ์ ธรรมานวัตร์และกฤษณา ตรียมณีรัตน์, 2555

สิ่งประดิษฐ์ที่ได้รับจากงานวิจัย

ผลการวิจัยและการออกแบบที่ผ่านการปรับแบบจนได้อุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุส่วนถุงมือ ที่มีประสิทธิภาพในการใช้งานมากที่สุด สรุปดังนี้
1) อุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุที่พัฒนาขึ้น ประกอบด้วย 2 ส่วน ได้แก่ 1) อุปกรณ์ป้องกันการดึงส่วนถุงมือ ขึ้นรูปด้วยผ้าฝ้ายยืด100% เนื่องจากเป็นผ้าที่เกิดจากการถัก ทำให้มีความยืดหยุ่น ใส่สบาย รองรับน้ำหนักได้ดีกว่าผ้าทอ ซึ่งมีโครงสร้างการทอที่บางและเรียบ ไม่รองรับน้ำหนักเท่าผ้าถัก มีสีหลากสีและมีแบบที่เป็นมิตรต่อผู้ป่วยและญาติ โดยได้รูปแบบ 2 คอลเลคชั่น ได้แก่ คอลเลชั่นสัตว์เลี้ยง(สุนัขและแมว) และคอลเลคชั่นสัตว์ทะเล(วาฬ หมึก และดาวทะเล)
2) อุปกรณ์ป้องกันการดึงส่วนการเบี่ยงเบนความสนใจ ประกอบด้วย ชิ้นวัสดุเบี่ยงเบนความสนใจบริเวณฝ่ามือ ผลิตด้วยยาง EKO rubber Grade LX ความหยาบระดับ 3 ขนาดกว้าง x ยาว = 15 เซนติเมตร และชิ้นวัสดุเบี่ยงเบนความสนใจบริเวณอุ้งมือและปลายนิ้ว รูปทรงคล้ายเมล็ดถั่ว ผลิตจากโฟมยางพารา ความหนาแน่น 150–200 กรัม/ลบ.เมตร อีกทั้งได้ปรับเปลี่ยนให้มีสีสันด้วยการผสมผง Eko rubber สี (สีชมพู, สีฟ้า, สีเหลือง) และสารเคมีลงไปในยางแผ่นยางเพื่อช่วยเบี่ยงเบนความสนใจของผู้สูงอายุและญาติเพื่อสร้างบรรยากาศที่เป็นมิตรในการใช้งานที่ดีขึ้น ซึ่งการออกแบบอุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุส่วนการเบี่ยงเบนความสนใจบริเวณฝ่ามือและปลายนิ้วที่ผลิตจากโฟมยางพารา ได้ออกแบบ 4 ชนิด ได้แก่ รูปทรงกลม รูปทรงกลมผิว ขรุขระ รูปทรงคล้ายเมล็ดถั่วและรูปทรงคล้ายกระดูก

สิ่งประดิษฐ์จากงานวิจัยนี้ส่งผลดีต่อการรักษาผู้ป่วยสูงวัยได้จริงหรือไม่

ผลการทดลองใช้อุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุ กับผู้ป่วยสูงอายุที่พักรักษาตัวในโรงพยาบาลกลางและมีการสวมใส่อุปกรณ์ทางการแพทย์ จำนวน 6 ราย ที่มีอายุ 65 ปีขึ้นไปที่นอนพักรักษาตัวในโรงพยาบาลกลาง ตั้งแต่ 4 ชั่วโมงขึ้นไปและอยู่ในภาวะที่ไม่สามารถช่วยเหลือตัวเองได้ ไม่ทำตามคำสั่งพบว่าผู้ป่วยทั้งหมดไม่ดึงอุปกรณ์ทางการแพทย์ที่สวมใส่ในร่างกาย
นอกจากนี้ ผลลัพธ์ที่ได้จากการศึกษาครั้งนี้ คือ ผู้ป่วยสูงอายุที่ใช้อุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุ พฤติกรรมการเบี่ยงเบนความสนใจของผู้ป่วยสูงอายุ เช่น การบีบลูกบอล การขยับนิ้วมือ การขยับมือ เป็นพฤติกรรมที่เกิดขึ้นใน 5 นาทีแรกและพฤติกรรมดังกล่าวจะเกิดขึ้นเป็นระยะๆไม่ได้เกิดขึ้นตลอดเวลา อุปกรณ์ป้องกันการดึงส่วนถุงมือเป็นอุปกรณ์ที่ออกแบบห่อหุ้มมือสามารถนำมาป้องกันการใช้เล็บเกาผิวหนังที่ก่อให้เกิดผิวหนังอักเสบตามมาได้ จึงจะเห็นได้ว่าอุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุเหมาะสำหรับการใช้งานกับผู้สูงอายุที่มีการสอดใส่อุปกรณ์ทางการแพทย์ นอกจากนี้ อุปกรณ์ป้องกันการดึงส่วนถุงมือยังเหมาะสมและเป็นประโยชน์กับผู้ป่วยที่จำเป็นต้องป้องกันการระคายเคืองของผิวหนังที่เกิดจากการเกาของผู้ป่วยอีกด้วย

จากการคิดค้นแนวทางการออกแบบบรรจุภัณฑ์ อุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุของงานศึกษานี้ มีการใช้ต้นทุนที่ไม่สูง ประกอบกับใช้เทคโนโลยีการผลิตบรรจุภัณฑ์ที่มีอยู่ในท้องตลาด และมีภาพลักษณ์เหมือนสินค้าทั่วไปไม่เน้นเจาะจงเป็นอุปกรณ์ทางการแพทย์ ทั้งยังให้ใช้ง่ายและสามารถใช้ซ้ำได้ จึงควรค่าต่อการสนับสนุน ไม่แน่ว่าในอนาคต นวัตกรรมดังกล่าวนี้จะเป็นสินค้าที่มีจำหน่ายทางออนไลน์หรือบริษัทตัวแทนการขายอุปกรณ์การแพทย์และการพยาบาลต่างๆ ซึ่งจะเป็นส่วนสำคัญที่จะช่วยเพิ่มศักยภาพทางการแพทย์และในการต่อยอดเชิงพาณิชย์ต่อไปอย่างแน่นอน

อ้างอิงข้อมูลจาก

โครงการวิจัย “อุปกรณ์ป้องกันการดึงสำหรับผู้สูงอายุ”

หัวหน้าโครงการ : สิงห์ อินทรชูโต
สนับสนุนโดย : สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.)

เรียบเรียง ไพรินทร์ ตันติวิชยานนท์
กราฟิก ไพรินทร์ ตันติวิชยานนท์
00:00
00:00
Empty Playlist