featured image-01

ฝุ่นจากภาคอุตสาหกรรม

ข้อมูลของกรมควบคุมมลพิษ ภาคอุตสาหกรรมมีสัดส่วนการปล่อยมลพิษฝุ่นละออง PM 2.5 ในกรุงเทพฯ เพียง 5% เท่านั้น แต่หากมองภาพรวมทั้งประเทศ กรีนพีชเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รายงานว่ามีสัดส่วนกว่า 20%

สถิติจากกรมโรงงานอุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรม ในปีพ.ศ. 2560 ระบุว่าประเทศไทยมีโรงงานที่จดทะเบียน และได้รับอนุญาตให้ประกอบกิจการ 139,446 โรงงาน ซึ่งทั้งหมดมีการปล่อยมลพิษทางอากาศออกมาในรูปแบบต่างๆ รวมถึงฝุ่นละออง PM 2.5 และ PM 10 มากน้อยขี้นอยู่กับประเภทอุตสาหกรรม ซึ่งส่วนมากเกิดจากการเผาไหม้เชื้อเพลิงและกระบวนการผลิต

เมื่อฝุ่นไม่ได้มาตัวเปล่า

งานวิจัยของ ดร.ดุษฎี หมื่นห่อ นักวิจัยของ สกสว. ซึ่งศึกษาความเข้มข้นของโลหะหนัก (ตะกั่ว แคดเมี่ยม โครเมียม และปรอท) ในอากาศ ภายในอาคาร ฝุ่นพื้น ฝุ่นถนน และเส้นผมจากโรงงานแยกชิ้นส่วนขยะอิเล็กทรอนิกส์ และชุมชนใกล้เคียงในประเทศไทยในพื้นที่จังหวัดพัทลุง ชี้ให้เห็นว่าฝุ่นที่เกิดจากระบบอุตสาหกรรมยังเป็นตัวนำพาโลหะหนักในอุตสาหกรรมนั้นๆ ให้กระจายสู่ชุมชนโดยรอบด้วย เนื่องจากโลหะหนักนั้นมีความสามารถในการปนเปื้อนกับสภาพแวดล้อมทางชีวภาพได้ ไม่ว่าจะเป็น น้ำ อากาศ หรือฝุ่นละออง โดยทำการเก็บตัวอย่างทั้งฝุ่นที่ตกลงสู่พื้น ส่วนปนเปื้อนในอากาศร่วมกับฝุ่นที่เป็นอนุภาคแขวนลอย และจากเส้นผมของกลุ่มตัวอย่าง

จากงานวิจัยพบว่าความเข้มของโลหะหนักทั้ง 4 พบการปนเปื้อนมากในตัวอย่างที่เก็บจากโรงงาน และมีค่าน้อยลงตามระยะห่างระหว่างโรงงานกับชุมชน ซึ่งแม้ค่าที่คำนวณได้ยังอยู่ในเกณฑ์ที่ปลอดภัยสำหรับคนทั่วไป เนื่องจากปัจจัยด้านที่ตั้ง จำนวนโรงงาน และสภาพการถ่ายเทของอากาศ แต่หากเป็นบุคคลที่มีโรคประจำตัว หรือมีภูมิต้านทานต่ำ ก็สามารถก่อให้เกิดปัญหาด้านสุขภาพได้ รวมถึงสารเหล่านี้ยังคงตกค้างในร่างกายนำไปสู่ปัญหาด้านสุขภาพในระยะยาว โดยเฉพาะในเด็กที่มีความเสี่ยงในการได้รับสารเคมีจากฝุ่นพื้นมากกว่าเพราะมีพฤติกรรมแบบ Hand To Mouth

“ปัจจุบันประเทศไทยคือจุดหมายหลักของขยะอิเล็กทรอนิกส์ที่ถูกลักลอบนำเข้ามา

ดร.ดุษฎี ได้ชี้ให้เห็นปัญหาในมุมของการเจริญเติบโตของอุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์ว่า “ปัจจุบันประเทศไทยคือจุดหมายหลักของขยะอิเล็กทรอนิกส์ที่ถูกนลักลอบนำเข้ามาคัดแยก สถิติของกรมควบคุมมลพิษระบุว่า ขยะไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ในเมืองไทยมีประมาณ 308,845 ตันในปี 2550 และเพิ่มขึ้นเป็น 393,070 ตันในปี 2559 การลักลอบตั้งโรงงานเถื่อน รวมถึงมาตรการที่ไม่มีการสกัดกั้นขยะอิเล็กทรอนิกส์จากต้นทางต่างประเทศก็เป็นสิ่งสำคัญ ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อมลพิษทางอากาศและการปนเปื้อนของโลหะหนักสู่สิ่งแวดล้อมของไทยอย่างมหาศาล”

ในขณะที่อุตสาหกรรมในประเทศไทยยังเติบโตไม่หยุด แต่ก็เป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้เกิดปัญหาฝุ่นละอองและมลพิษอากาศด้านอื่นๆ โดยกรมโรงงานอุตสาหกรรมมีมาตรการในการลดฝุ่น PM 2.5 เช่น ปรับปรุงคุณภาพเชื้อเพลิง และอุปกรณ์เผาไหม้ที่ใช้ให้มีองค์ประกอบซัลเฟอร์ และไนโตรเจนต่ำ, การปรับเปลี่ยนเชื้อเพลิงที่ใช้ในการเผาไหม้เป็นเชื้อเพลิงสะอาด, การใช้อุปกรณ์จับฝุ่น รวมถึงรักษาระบบบำบัดมลพิษทางอากาศของโรงงานให้มีประสิทธิภาพดีอยู่ตลอดการใช้งาน แต่ตัวเลขฝุ่น PM 2.5 ที่กระจายตัวในภาคกลางและกรุงเทพฯ หลายแห่ง ที่มีแนวโน้มใกล้เคียงกับพื้นที่ตั้งของโรงงานอุตสาหกรรมน่าจะเป็นสิ่งกระตุ้นให้ภาครัฐมีมาตรการและบังคับใช้อย่างเข้มงวด “เพราะฝุ่นสร้างความเสียหายให้กับคนไทยทั้งเรื่องคุณภาพชีวิต และสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัวคนไทยด้วย”

 

 อ้างอิงข้อมูลจาก

“ความเข้มข้นของโลหะหนัก (ตะกั่ว แคดเมี่ยม โครเมียม และปรอท) ในอากาศ ภายในอาคาร ฝุ่นพื้น ฝุ่นถนน และเส้นผมจากโรงงานแยกชิ้นส่วนขยะอิเล็กทรอนิกส์ และชุมชน ใกล้เคียงในประเทศไทย: นัยต่อการได้รับเข้าสู่ร่างกายและสุขภาพอนามัยของมนุษย์ ”

  • นักวิจัย : ดร. ดุษฎี หมื่นห่อ
    คณะการจัดการสิ่งแวดล้อม มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่
  • สนับสนุนโดย : สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.)
00:00
00:00
Empty Playlist